Sosyal ağların yaygınlaşması internet kullanıcılarının tüm hayatlarını internete taşımasına yardımcı oldu. Birçok sitenin verdiği çeşitli hizmetlerle artık tüm hayatımız internette. Bu siteler hangileri ve verileri nasıl kullanıyorlar?

Facebook, Netlog, Orkut, Myspace gibi siteler kullanıcıların isimlerini, adreslerini, telefonlarını, resimlerini arkadaşlarıyla paylaşmasına olanak sağlarken, Twitter sunduğu hizmetle üyelerinin o an yaptıklarını anlatan kısa mesajlarını yayınlıyor. Delicius, Digg gibi sosyal imleme siteleri ise üyelerinin internette takip ettiklerini, beğendiklerini belirliyor ve ilgi alanlarının paylaşılmasını sağlıyor. Friendfeed ise bu sosyal ağlarda paylaştığınız içeriği, resimleri ve yazıları bir araya getirerek arkadaşlarınızın sizi diğer sosyal ağlarda takip etmesini kolaylaştırıyor.

Bu servisler her ne kadar hayatımızın bir parçası olduysa da üyeler gizliliklerine önem vermezlerse bu durum büyük bir tehdit haline gelebiliyor. Kişisel bilgileriniz gerek virüsler, gerek firma uygulamaları sayesinde elden ele dolaşıp hiç ilginiz olmayan yerlere yayılabiliyor.

Resim, telefon, adres bilgileri, özel hayat ve arkadaşlıklarla ilgili bilgilerin yayınlandığı sosyal ağlarda üye hesaplarındaki bilgilerin çalınması durumunda tüm özel bilgiler üçüncü kişilerin eline geçiyor. Bu riski açığa çıkarmak için BBC tarafından geliştirilen bir uygulama kendini Facebook'taki bir oyun olarak tanıtıyor ve kabul edenlerin kişisel bilgilerini toplamakla kalmayıp, kişinin arkadaşlarına da kendini önererek yayılıyor.

Diğer popüler sosyal ağlardan Orkut ve Myspace için de durum aynı. Sisteme bulaştırılan bir solucan kişilerin özel bilgilerini toplayarak hızla yayılıyor. Sistem yöneticileri bu tür zararlı yazılımlara ve güvenlik açıklarına karşı önlem almakta geciktikleri takdirde pek çok kişi açık hedef haline geliyor.

Kendilerine finansal kaynak sağlamaya çalışan sosyal ağlar, pazarlamacılar için de paha biçilmez bir fırsat sunuyor. Sosyal ağ sahipleri, kendilerine teklif edilen yüksek fiyatları kabul ederek kullanım şartlarında değişikliğe gidebilir ve üyelerinin bilgilerini paylaşmaya başlayabilir. Buna güncel bir örnek Facebook'da yaşandı. Facebook'un geçtiğimiz ay hizmet şartlarını yenilediğini duyurması tüm internet kullanıcılarının tepkisini çekti. Facebook, yeni kullanım şartlarında kaydını donduran üyelerin resim ve isimlerini reklam ve ticari amaçlar için kullanma, kopyalama, saklama, yayınlama ve düzenleme haklarına sahip olduğunu belirtti. Dünya çapında 150 milyon aktif üyeye sahip olan dev sosyal ağ, bu karar sonucunda üyelerinden büyük tepki alınca geri adım atıp bu maddeyi değiştirdi. Fakat bu kriz, diğer sosyal ağ üyelerinin de benzer şekilde tehlikede olduğunu gösterdi.

İnternet kullanıcıların bu servislerden vazgeçmek yerine daha tedbirli ve şüpheci davranarak özel hayatlarını korumaları mümkün. Bunun için sosyal ağlara üye olmadan önce gizlilik bildirimlerini ve kullanım sözleşmelerini mutlaka gözden geçirmek gerekiyor.

Bilgilerinizin sizden izinsiz paylaşılmadığından ve kullanım şartları arasında bilgileriniz üzerinde hak elde etmeye yönelik bir madde bulunmadığından emin olun.

Üyelik sırasında yazı, rakam ve özel karakterleri birleştirerek daha karmaşık şifreler belirleyebilir ve üyelik hesabınıza izinsiz erişme girişimlerini engelleyebilirsiniz. Forum ve chat ortamları gibi herkese açık içeriği olan sayfalarda gerçek isminizi, ev ve iş adresinizi, telefonunuzu ve doğum tarihinizi vermekten kaçının. Bu bilgilerin edinilmesi tehdit veya kimlik hırsızlığı gibi sonuçlar doğurabilir.

Sosyal ağlarda tanımadığınız insanlara karşı da dikkatli olun. İnsanlar bilgilerinize ulaşmak için yalan söyleyebilir ya da bu bilgileri elde etmek için sizi zararlı içeriğe yönlendirebilir. Bu nedenle mesaj veya e-posta yoluyla elinize ulaşan bağlantı adreslerinin güvenilirliğinden emin olmadan bu tür sitelere girmeyin.

Özel bilgileri paylaşmayın. Bu konuda arkadaşlarınıza da şüpheci yaklaşın, onların hesabını ele geçiren kişiler sizi aldatarak bilgilerinize ulaşmaya çalışacaktır.

Virüs ve diğer zararlı yazılımlar bilgisayarınıza sızarak özel bilgilerinizi kötü niyetli kişilere ulaştırabilir. Bu tür yazılımlardan korunmak için güncel yazılımlar ve antivirüs programları kullanabilirsiniz.

sayı: 20